〜し、〜し

Thể thường + し. Động từ thể thường + し (行くし, 行かないし, 行ったし); tính từ đuôi い + し (安いし, 安くないし, 安かったし); tính từ đuôi な / danh từ + だ + し (静かだし, 休みだし; quá khứ: 静かだったし). Khi nói lịch sự, thể lịch sự cũng có thể đứng trước し: 近いですし, ありますし. し có thể dùng một lần, hai lần hoặc nhiều hơn, và thường đi cùng も: 時間もないし、お金もないし.

• この店は安いし、おいしいし、よく来ます。

  このみせはやすいし、おいしいし、よくきます。

  Quán này vừa rẻ vừa ngon nên tôi hay đến.

• 今日は雨だし、寒いし、どこにも行きたくない。

  きょうはあめだし、さむいし、どこにもいきたくない。

  Hôm nay trời mưa, lại còn lạnh nữa, nên tôi chẳng muốn đi đâu cả.

• 田中さんは親切だし、仕事も速いし、人気があります。

  たなかさんはしんせつだし、しごともはやいし、にんきがあります。

  Anh Tanaka vừa tốt bụng, làm việc lại nhanh, nên được mọi người yêu mến.

• お金もないし、時間もないし、旅行には行けません。

  おかねもないし、じかんもないし、りょこうにはいけません。

  Tiền cũng không có, thời gian cũng không có, nên tôi không thể đi du lịch được.

• もう遅いし、そろそろ帰りませんか。

  もうおそいし、そろそろかえりませんか。

  Cũng đã muộn rồi, chúng ta chuẩn bị về thôi nhỉ?

• 昨日は頭も痛かったし、熱もあったし、会社を休みました。

  きのうはあたまもいたかったし、ねつもあったし、かいしゃをやすみました。

  Hôm qua tôi vừa đau đầu, lại còn bị sốt, nên đã nghỉ làm.

• このアパートは駅から近いですし、家賃も安いですし、とてもいいと思います。

  このアパートはえきからちかいですし、やちんもやすいですし、とてもいいとおもいます。

  Căn hộ này vừa gần ga, tiền thuê lại rẻ, nên tôi nghĩ là rất tốt.

• リンさんは日本語も話せるし、料理もできるし、すごいですね。

  リンさんはにほんごもはなせるし、りょうりもできるし、すごいですね。

  Bạn Linh vừa nói được tiếng Nhật, vừa biết nấu ăn, giỏi thật nhỉ.

• Bỏ sót だ sau tính từ đuôi な hoặc danh từ: ✕ この町は静かし、きれいだし… / ✕ 今日は休みし… → この町は静かだし、きれいだし… / 今日は休みだし…. Động từ và tính từ đuôi い thì gắn trực tiếp với し: 行くし, 安いし (✕ 安いだし).
• Dùng し để liệt kê một điểm tốt và một điểm xấu. Các sự việc nối bằng し phải cùng dẫn đến một kết luận: ✕ この部屋は広いし、高いし、いいです. Với các sự việc trái ngược nhau, hãy dùng が hoặc けど: この部屋は広いですが、高いです. Cùng một hướng thì: この部屋は広いし、安いし、いいです.
• Dùng し để kể các hành động theo thứ tự thời gian. し dùng để thêm sự việc hoặc lý do, không có nghĩa là “rồi sau đó”: ✕ 朝起きたし、顔を洗ったし、学校へ行きました → 朝起きて、顔を洗って、学校へ行きました.

〜から (lý do)

から nêu một lý do rõ ràng: 雨だから、行きません (Vì trời mưa nên tôi không đi). し cho người nghe biết đây chỉ là một trong số các lý do, nên nghe nhẹ nhàng và ít trực tiếp hơn: 雨だし、行きません (Trời cũng mưa nữa, nên tôi không đi). Khi nêu nhiều lý do, dùng し cho tất cả các lý do là tự nhiên, và lý do cuối cùng có thể kết thúc bằng から: 雨だし、疲れているから、行きません.

〜くて / 〜で (nối tính từ)

Thể て chỉ đơn giản nối các miêu tả: この店は安くて、おいしいです (Quán này rẻ và ngon). し nhấn mạnh rằng các điểm được cộng dồn lại (“không chỉ thế mà còn”), và thường dẫn đến một kết luận hay quyết định: この店は安いし、おいしいし、また来たいです (Quán này vừa rẻ, lại ngon, nên tôi muốn đến nữa). Ngoài ra, thì được thể hiện ngay trước し (痛かったし), còn thể て thì tự nó không có thì.

Trong câu hỏi ngữ pháp N4, chỗ trống thường nằm ngay trước し và bạn phải chọn dạng đúng: 静かだし, 休みだし (có だ), nhưng 安いし, 行くし (không có だ). Một dạng câu hỏi khác đưa ra し, て, たり và から làm lựa chọn; nếu câu liệt kê các lý do hoặc điểm tốt với も 〜 も và kết thúc bằng một nhận xét thì đáp án là し. Trong bài đọc và bài nghe, một chữ し ở cuối câu (今日はちょっと疲れているし……) thường là lời từ chối nhẹ nhàng, và kết luận không nói ra là “nên tôi không thể / tôi sẽ không”.

• 1. Chọn từ điền vào chỗ trống: このレストランは料理もおいしい＿＿、店員も親切だし、また来たいです。

  このレストランはりょうりもおいしい＿＿、てんいんもしんせつだし、またきたいです。

  AくてBだしCしDたり

• 2. Câu nào đúng?

  A今日は休みだし、天気もいいし、出かけましょう。B今日は休みし、天気もいいし、出かけましょう。C今日は休みのし、天気もいいし、出かけましょう。D今日は休みだし、天気もいくし、出かけましょう。

• 3. A: 今晩、飲みに行きませんか。 B: すみません、今日はちょっと疲れているし……。 Chữ し của B cho A biết điều gì?

  A: こんばん、のみにいきませんか。 B: すみません、きょうはちょっとつかれているし……。

  AMệt là lý do duy nhất của B.BB đang mệt, có thể còn lý do khác nữa, và B đang từ chối một cách nhẹ nhàng.CB mệt nhưng vẫn sẽ đi.DB đang hỏi A vì sao A muốn đi.